Η δημόσια σύγκρουση ανάμεσα στην Άννα Βίσση και τον  Νίκο Καρβέλα έχει πλέον ανοίξει ένα διαφορετικό κεφάλαιο, που ξεπερνά τα όρια της προσωπικής τους σχέσης. Το ερώτημα που τίθεται είναι αν ο γνωστός συνθέτης θα μπορούσε, υπό συγκεκριμένες προϋποθέσεις, να εμποδίσει την τραγουδίστρια από το να ερμηνεύει ζωντανά τραγούδια που φέρουν την υπογραφή του.

Το ζήτημα είναι ιδιαίτερα σημαντικό για την Άννα Βίσση, καθώς ένα μεγάλο μέρος των επιτυχιών που έχουν συνδεθεί διαχρονικά με τη φωνή και την καλλιτεχνική της διαδρομή έχει γραφτεί από τον Νίκο Καρβέλα. Ωστόσο, η απάντηση στο εάν μπορεί να υπάρξει μια τέτοια απαγόρευση δεν είναι απόλυτη και εξαρτάται από το καθεστώς των δικαιωμάτων κάθε έργου.

Τι προβλέπεται για τα τραγούδια και πότε μπορεί να υπάρξει εμπλοκή

Η νέα αντιπαράθεση των δύο καλλιτεχνών ήρθε στο προσκήνιο με αφορμή τη μεγάλη συναυλία της Άννας Βίσση στο ΟΑΚΑ και γρήγορα πήρε δημόσιες διαστάσεις.

Στη δημόσια τοποθέτησή της, η τραγουδίστρια υποστήριξε, μεταξύ άλλων, ότι ο Νίκος Καρβέλας ζήτησε 1,5 εκατομμύριο ευρώ μόλις τρία 24ωρα πριν από τη συναυλία και ότι φέρεται να την απείλησε πως θα χρησιμοποιούσε «κάθε μέσο» προκειμένου να εμποδίσει τη διεξαγωγή της, εφόσον δεν καταβαλλόταν το συγκεκριμένο ποσό. Πρόκειται για ισχυρισμούς που διατυπώθηκαν από την ίδια τη Βίσση στο πλαίσιο της δημόσιας απάντησής της.

Η εξέλιξη αυτή επαναφέρει στο προσκήνιο ένα κρίσιμο ερώτημα: τι θα μπορούσε να συμβεί εάν η διαφωνία των δύο πλευρών μεταφερόταν πλέον στο πεδίο των πνευματικών δικαιωμάτων;

Σύμφωνα με το ελληνικό δίκαιο, ο δημιουργός διαθέτει περιουσιακά δικαιώματα επί του έργου του, μεταξύ των οποίων περιλαμβάνεται και το δικαίωμα δημόσιας εκτέλεσης. Αυτό σημαίνει ότι το γεγονός πως ένα τραγούδι έχει ηχογραφηθεί και ερμηνευτεί από έναν συγκεκριμένο καλλιτέχνη δεν συνεπάγεται αυτομάτως ότι ο ερμηνευτής αποκτά και τα πνευματικά δικαιώματα που ανήκουν στον συνθέτη ή τον στιχουργό.

Ο Ν. 2121/1993 προβλέπει συγκεκριμένους μηχανισμούς σε περιπτώσεις όπου ένα μουσικό έργο πρόκειται να παρουσιαστεί δημόσια χωρίς την απαιτούμενη άδεια. Υπό τις προϋποθέσεις που ορίζει η νομοθεσία, μπορεί να ζητηθεί ακόμη και η παρεμπόδιση ή η απαγόρευση της δημόσιας εκτέλεσης.

Αυτό, ωστόσο, δεν σημαίνει ότι ο Νίκος Καρβέλας θα μπορούσε μονομερώς, με μια απλή δημόσια δήλωση, να απαγορεύσει από τη μία ημέρα στην άλλη στην Άννα Βίσση να ερμηνεύει όλα τα τραγούδια που έχει γράψει. Για να υπάρξει μια τέτοια εξέλιξη, θα πρέπει να εξεταστούν τα πραγματικά δικαιώματα και οι συμφωνίες που ισχύουν για κάθε έργο.

Το βασικό ζήτημα είναι ποιος έχει σήμερα τη διαχείριση των συγκεκριμένων δικαιωμάτων και υπό ποιους όρους. Οι δημιουργοί έχουν τη δυνατότητα να αναθέτουν τη διαχείριση των περιουσιακών τους δικαιωμάτων σε Οργανισμούς Συλλογικής Διαχείρισης, οι οποίοι αναλαμβάνουν, μεταξύ άλλων, τη χορήγηση αδειών για τη δημόσια εκτέλεση των έργων που εκπροσωπούν και την είσπραξη των σχετικών αμοιβών.

Η ΕΔΕΜ, για παράδειγμα, αναφέρει ότι η άδεια δημόσιας εκτέλεσης που χορηγεί αφορά και ζωντανές εμφανίσεις, όταν αυτές περιλαμβάνουν έργα που ανήκουν στο ρεπερτόριο που εκπροσωπεί.Επομένως, για να απαντηθεί με βεβαιότητα εάν και σε ποιον βαθμό ο Νίκος Καρβέλας θα μπορούσε να εμποδίσει την Άννα Βίσση από το να ερμηνεύει συγκεκριμένα τραγούδια του, θα πρέπει να εξεταστούν τα ακριβή δεδομένα για κάθε έργο. Καθοριστικό ρόλο θα είχαν το ποιος διαχειρίζεται σήμερα τα δικαιώματα δημόσιας εκτέλεσης, οι υφιστάμενες συμβάσεις και άδειες, η διάρκειά τους, αλλά και το εάν υπάρχουν άλλοι συνδημιουργοί ή δικαιούχοι.

Με άλλα λόγια, η μεταξύ τους προσωπική ρήξη δεν αρκεί από μόνη της για να αλλάξει το καθεστώς των τραγουδιών. Το εάν μπορεί να υπάρξει πραγματικό «μπλοκάρισμα» εξαρτάται από το ιδιοκτησιακό και συμβατικό καθεστώς των πνευματικών δικαιωμάτων και από τις διαδικασίες που προβλέπει η ελληνική νομοθεσία.