Υπάρχουν συγγενείς που σε κουράζουν. Όχι επειδή απαραίτητα έχουν κακή πρόθεση αλλά επειδή κάθε επαφή μαζί τους σε αφήνει άδεια ψυχικά σαν ένα σακί πατάτες.
Της: Έπης Τρίμη
Ένα σχόλιο για τη ζωή σου, μια σύγκριση, η συνεχής κριτική που παρουσιάζεται ως ενδιαφέρον και κάπου εκεί αρχίζεις να σκέφτεσαι αν φταις εσύ που ενοχλείσαι ή αν απλώς «έτσι είναι οι ιερές οικογένειες».
Η αλήθεια είναι ότι το να αγαπάς κάποιον δεν σημαίνει πως πρέπει να αντέχεις συμπεριφορές που σε φθείρουν. Τοξικοί συγγενείς υπάρχουν σε όλες τις οικογένειες και η διαχείρισή τους δεν είναι εύκολη υπόθεση. Το καλό νέο είναι ότι μπορείς να κρατήσεις τις αποστάσεις σου χωρίς φωνές, καβγάδες και δράματα βάζοντας την ψυχική σου ηρεμία σε προτεραιότητα που είναι και το ζητούμενο. Άλλωστε, οι ανθρώπινες σχέσεις είναι σύνθετες και αρκετά δύσκολες ως προς την καθημερινή διαχείρισή τους.
Τοξικοί συγγενείς: 12 τρόποι για να αντέξεις και να επιβιώσεις
Οι τοξικοί συγγενείς δεν είναι πάντα οι φωνακλάδες ή εκείνοι που δημιουργούν σκηνές. Τις περισσότερες φορές είναι πιο ύπουλοι. Είναι αυτοί που σχολιάζουν «για το καλό σου», που μειώνουν τις επιλογές σου με χαμόγελο, που σε κάνουν να νιώθεις ενοχές χωρίς να καταλαβαίνεις πώς έφτασες εκεί. Αν μετά από κάθε επαφή μαζί τους νιώθεις εξάντληση, ένταση ή αμφιβολία για τον εαυτό σου, τότε μάλλον δεν είναι ιδέα σου.
Ένα από τα πρώτα σημάδια τοξικότητας είναι η συνεχής κριτική, ακόμα κι όταν παρουσιάζεται ως ενδιαφέρον. Ακολουθούν οι συγκρίσεις, η ανάγκη ελέγχου, η υποτίμηση των συναισθημάτων σου και εκείνη η μόνιμη αίσθηση ότι ποτέ δεν είσαι αρκετή. Το δύσκολο δεν είναι να τα αναγνωρίσεις αλλά να τα διαχειριστείς χωρίς να μπλέξεις σε καβγάδες και δράματα.
Ο πρώτος τρόπος για να το κάνεις είναι να αποδεχτείς ότι το πρόβλημα υπάρχει. Όσο το δικαιολογείς ή το υποβαθμίζεις, τόσο περισσότερο σε επηρεάζει. Το δεύτερο βήμα είναι να σταματήσεις να εξηγείς τα πάντα. Δεν χρειάζεται να υπερασπίζεσαι κάθε επιλογή σου. Η σιωπή ή μια απλή απάντηση συχνά είναι πιο προστατευτική από έναν ατελείωτο διάλογο.
Ο τρίτος τρόπος είναι να περιορίσεις την προσωπική σου έκθεση. Δεν είναι όλοι οι συγγενείς ασφαλείς για τα σχέδια, τις σκέψεις και τις ανασφάλειές σου. Κρατώντας κάποια πράγματα για σένα, μειώνεις τις πιθανότητες να γίνουν αντικείμενο κριτικής. Ο τέταρτος τρόπος είναι να μάθεις να αλλάζεις θέμα ή να αποχωρείς από συζητήσεις που αρχίζουν να φορτίζονται, χωρίς εξηγήσεις και χωρίς ενοχές.
Πέμπτος τρόπος: Διαχειρίσου συνειδητά τον χρόνο που περνάς μαζί τους. Δεν χρειάζεται να μένεις όσο αντέχουν οι άλλοι, αλλά όσο αντέχεις εσύ. Λίγος χρόνος με όρια είναι συχνά πιο υγιής από πολύ χρόνο με πίεση. Ο έκτος τρόπος είναι να σταματήσεις να περιμένεις ότι θα αλλάξουν. Όσο έχεις μέσα σου αυτήν την προσδοκία, τόσο απογοητεύεσαι. Στον αντίποδα η αποδοχή σε προστατεύει.
Έβδομος τρόπος είναι να μην ανταποκρίνεσαι σε ενοχικές συμπεριφορές. Αν κάθε φορά που σου ρίχνουν ευθύνη τρέχεις να απολογηθείς, ο κύκλος δεν σπάει ποτέ. Ο όγδοος τρόπος είναι να ενισχύσεις τις σχέσεις που σε στηρίζουν. Οι άνθρωποι που σε βλέπουν καθαρά λειτουργούν σαν αντίβαρο στην τοξικότητα.
Ένατος τρόπος είναι να φροντίζεις ενεργά τον εαυτό σου μετά από δύσκολες επαφές. Μην προσποιείσαι ότι «δεν έγινε τίποτα». Κάνε χώρο για αποφόρτιση, ηρεμία και επανασύνδεση με τον εαυτό σου. Δέκατος τρόπος είναι να επιτρέψεις στον εαυτό σου να αλλάξει. Αν παλιότερα ανεχόσουν συμπεριφορές που τώρα δεν αντέχεις, αυτό δεν είναι ασυνέπεια — είναι εξέλιξη.
Ο ενδέκατος τρόπος είναι να αποδεχτείς ότι η απόσταση δεν αποτελεί απόρριψη. Δεν σημαίνει ότι δεν αγαπάς ή ότι είσαι κακός άνθρωπος. Σημαίνει ότι βάζεις την ψυχική σου υγεία σε προτεραιότητα. Και τέλος, ο δωδέκατος τρόπος είναι να θυμάσαι ότι δεν μπορείς να ελέγξεις τους άλλους, αλλά μπορείς πάντα να ελέγξεις τη στάση σου απέναντί τους.
Οι τοξικοί συγγενείς θα συνεχίσουν να υπάρχουν. Το ερώτημα είναι πόσο χώρο θα τους δώσεις. Και καμιά φορά, η πιο ώριμη, ήρεμη και δυνατή επιλογή δεν είναι η σύγκρουση, αλλά ένα βήμα πίσω χωρίς φωνές, χωρίς να είσαι drama queen, με σεβασμό πρώτα απ’ όλα στον εαυτό σου.
