Η συστηματική σωματική δραστηριότητα αναδεικνύεται σε ένα ισχυρό εργαλείο για τη βελτίωση της ψυχικής υγείας, προσφέροντας οφέλη συγκρίσιμα με την ψυχοθεραπεία και τη φαρμακευτική αγωγή.
Της: Έπης Τρίμη
Νέα επιστημονικά δεδομένα δείχνουν ότι η άσκηση δεν λειτουργεί μόνο προληπτικά, αλλά μπορεί να συμβάλει ουσιαστικά και στη διαχείριση της κατάθλιψης.
Η άσκηση ως εναλλακτική θεραπευτική προσέγγιση
Η σωματική άσκηση μπορεί να μειώσει τα συμπτώματα της κατάθλιψης σε βαθμό αντίστοιχο με την ψυχολογική θεραπεία, σύμφωνα με πρόσφατη αμερικανική μελέτη που πραγματοποιήθηκε από διεθνή επιστημονικό οργανισμό. Τα ευρήματα υποδεικνύουν ότι η άσκηση παρουσιάζει παρόμοια αποτελεσματικότητα ακόμη και σε σύγκριση με τα αντικαταθλιπτικά φάρμακα, αν και το συγκεκριμένο συμπέρασμα εξακολουθεί να εξετάζεται περαιτέρω.
Η κατάθλιψη συγκαταλέγεται στις βασικές αιτίες κακής υγείας παγκοσμίως, επηρεάζοντας περισσότερους από 280 εκατομμύρια ανθρώπους. Η άσκηση αποτελεί μια χαμηλού κόστους, εύκολα προσβάσιμη επιλογή, που παράλληλα προσφέρει σημαντικά σωματικά και ψυχολογικά οφέλη, καθιστώντας την ιδιαίτερα ελκυστική τόσο για τους ασθενείς όσο και για τους επαγγελματίες υγείας.
Άσκηση και θεραπεία: Συγκρίσιμα οφέλη
Η ανασκόπηση περιέλαβε 73 επιστημονικές μελέτες με σχεδόν 5.000 ενήλικες που αντιμετώπιζαν καταθλιπτική διαταραχή. Τα αποτελέσματα έδειξαν ότι η άσκηση προσφέρει μέτρια αλλά ουσιαστική μείωση των καταθλιπτικών συμπτωμάτων, σε επίπεδα αντίστοιχα με εκείνα της ψυχολογικής παρέμβασης.
Οι συγκρίσεις με αντικαταθλιπτικά φάρμακα έδειξαν επίσης παρόμοια αποτελέσματα, ωστόσο τα μακροπρόθεσμα οφέλη παραμένουν λιγότερο σαφή, καθώς μόνο λίγες μελέτες παρακολούθησαν τους συμμετέχοντες μετά το πέρας της θεραπείας.
Οι ανεπιθύμητες ενέργειες καταγράφηκαν σπάνια. Στην ομάδα της άσκησης αφορούσαν κυρίως ήπιους μυοσκελετικούς τραυματισμούς, ενώ στους συμμετέχοντες που λάμβαναν φαρμακευτική αγωγή παρατηρήθηκαν συχνότερα κόπωση και γαστρεντερικές διαταραχές.
Σύμφωνα με τον επικεφαλής της έρευνας, τα ευρήματα δείχνουν ότι η άσκηση αποτελεί μια ασφαλή και προσιτή επιλογή για τη διαχείριση της κατάθλιψης. Παράλληλα, υπογραμμίζεται ότι η αποτελεσματικότητα διαφέρει από άτομο σε άτομο και ότι η επιλογή μιας προσέγγισης που μπορεί να διατηρηθεί μακροπρόθεσμα είναι καθοριστικής σημασίας.
Τύποι και ένταση άσκησης
Η ανάλυση κατέδειξε ότι η χαμηλής έως μέτριας έντασης άσκηση φαίνεται να προσφέρει μεγαλύτερα οφέλη σε σύγκριση με την έντονη σωματική δραστηριότητα. Ιδιαίτερα θετικά αποτελέσματα παρατηρήθηκαν σε άτομα που ολοκλήρωσαν 13 έως 36 συνεδρίες άσκησης.
Δεν αναδείχθηκε κάποιος συγκεκριμένος τύπος άσκησης ως ξεκάθαρα ανώτερος. Ωστόσο, τα μικτά προγράμματα άσκησης και η προπόνηση με αντιστάσεις φάνηκαν πιο αποτελεσματικά από την αμιγώς αερόβια άσκηση. Αξίζει να σημειωθεί ότι δραστηριότητες όπως η γιόγκα και οι διατάσεις δεν συμπεριλήφθηκαν στη μελέτη, αποτελώντας πεδίο για μελλοντική έρευνα.
Οι ερευνητές καταλήγουν ότι, παρότι η άσκηση μπορεί να λειτουργήσει ευεργετικά για πολλά άτομα με κατάθλιψη, απαιτούνται μεγαλύτερες και υψηλότερης ποιότητας μελέτες ώστε να αποσαφηνιστεί ποιοι τύποι άσκησης είναι πιο αποτελεσματικοί, για ποιους και αν τα οφέλη διατηρούνται στο χρόνο.
