Δώδεκα χρόνια συμπληρώνονται σήμερα από τον θάνατο της Τζένης Βάνου, μιας από τις πιο εμβληματικές φωνές του ελληνικού τραγουδιού.
Η Τζένη Βάνου γεννήθηκε στις 10 Φεβρουαρίου 1939 στην Αθήνα, στην πλατεία Αττικής. Το πραγματικό της όνομα ήταν Ευγενία Βραχνού. Το καλλιτεχνικό της ψευδώνυμο της το έδωσε ο Γεράσιμος Λαβράνος, ώστε να μην την αναγνωρίσει ο πατέρας της, ο οποίος ήταν απολύτως αντίθετος με την επιλογή της να ασχοληθεί με το τραγούδι.
Οι γονείς της χώρισαν όταν η μητέρα της αποφάσισε να ακολουθήσει έναν άλλον άνδρα, γεγονός που είχε ως αποτέλεσμα να της απαγορευτεί η επαφή με το παιδί της. Καθοριστικό ρόλο στη ζωή της Τζένης Βάνου έπαιξε η γιαγιά της, που στάθηκε στήριγμα και καταφύγιο από μικρή ηλικία.
Αρχικά, η ίδια ονειρευόταν να σπουδάσει στη Φυσικομαθηματική Σχολή. Ωστόσο, η γνωριμία της με τον Μίμη Πλέσσα, τον οποίο θεωρούσε μέντορά της, άλλαξε την πορεία της ζωής της. Πέρασε εξετάσεις στο Εθνικό Ίδρυμα Ραδιοφωνίας και ξεκίνησε την επαγγελματική της διαδρομή το 1955, ως τραγουδίστρια ελαφράς ορχήστρας στον ραδιοφωνικό σταθμό της ΕΡΤ.
Η καριέρα της Τζένης Βάνου
Η πρώτη της εμφάνιση στη δισκογραφία έγινε το 1945, με το τραγούδι «Θυμήσου», ως μέλος της χορωδίας του Νίκου Γούναρη. Εκεί ήρθε για πρώτη φορά σε επαφή με τον νεαρό τότε Μίμη Πλέσσα.
Το 1959 συμμετείχε στο τραγούδι «Αστέρι αστεράκι» του Δημήτρη Χορν, ερμηνεύοντας τα φωνητικά μέρη. Η εντυπωσιακή φωνή της άνοιξε γρήγορα τον δρόμο για σημαντικές συνεργασίες.
Το 1964 κατέκτησε το Α΄ Βραβείο στο Φεστιβάλ Ελαφράς Μουσικής Θεσσαλονίκης με το τραγούδι «Τώρα» του Μίμη Πλέσσα. Καθιερώθηκε ως μία από τις σημαντικότερες ερμηνεύτριες του ελαφρού τραγουδιού και τραγούδησε πολυάριθμα ντουέτα, κυρίως με τον Γιάννη Βογιατζή.
Την ίδια χρονιά παντρεύτηκε τον Βασίλη Ρηγόπουλο. Ο γάμος τους, ωστόσο, εξελίχθηκε σε εφιάλτη, σημαδεμένος από συνεχείς κακοποιήσεις. Το ζευγάρι χώρισε το 1971.
Κατά τη διάρκεια της δικτατορίας, η Τζένη Βάνου συμμετείχε στους εορτασμούς της 21ης Απριλίου στο Παναθηναϊκό Στάδιο, μαζί με άλλους καλλιτέχνες. Το 1969 ταξίδεψε στην Αμερική, έχοντας υπογράψει συμβόλαιο για διεθνή καριέρα, την οποία τελικά αρνήθηκε. Εκεί ηχογράφησε έναν 45άρη δίσκο με δύο αμερικανικά τραγούδια.
Η κακοποίηση
Την ίδια χρονιά, μετά τη γέννηση του γιου της, επέστρεψε στην Αμερική με την οικογένειά της. Παρά ταύτα, ο γάμος της παρέμεινε βαθιά προβληματικός, καθώς ο σύζυγός της τη κακοποιούσε επανειλημμένα, γεγονός που την οδήγησε σε μακρόχρονη ανοχή.
Σας πόνεσε η περίοδος της κακοποίησης;
«Έμεινα 7 χρόνια σε αυτήν τη σχέση. Ουσιαστικά, ο γάμος για μένα τότε σήμαινε “θέλω να κάνω παιδιά”. Και δυστυχώς, δεν ήταν εύκολο να κάνεις παιδί εκτός γάμου. Εγώ ήθελα όσο τίποτα άλλο να κάνω παιδιά. Όταν πια ο γιος μου ήταν 3,5 χρόνων και η κόρη μου 1,5 και άρχισαν να αντιλαμβάνονται πολλά από την ατμόσφαιρα του σπιτιού, χώρισα!»
Δηλαδή, επί 7 ολόκληρα χρόνια βιώνατε κακοποίηση;
«Όχι ακριβώς 7, γιατί οι πρώτες μέρες είναι του μελιού. Μετά όμως ναι».
Είναι συγκλονιστικό ότι αντέξατε…
«Άντεξα! Θυμάμαι μια συνάδελφο που μου έλεγε: “Σε θυμάμαι έγκυο και με πρησμένο το μάτι σου”. Δεν θα ξεχάσω την εικόνα».
Σας χτυπούσε ακόμη και στην εγκυμοσύνη;
«Βέβαια! Θεός χωρέσ’ τον. Γιατί έχασε τον εγγονό του και τον εγγονό από τον δεύτερο γάμο του. Μετά από μένα παντρεύτηκε, έκανε άλλο παιδί και χώρισε βέβαια. Ο Θεός τα κανονίζει αυτά».
Μετά τον χωρισμό της, στις αρχές της δεκαετίας του ’70, στράφηκε στο λαϊκό τραγούδι για οικονομικούς λόγους. Το 1971 γνώρισε τον Τόλη Βοσκόπουλο, ο οποίος της εξασφάλισε συμβόλαιο στη Minos, όπου γνώρισε μεγάλη επιτυχία.
Το 1977 συμμετείχε για τελευταία φορά στο Φεστιβάλ Θεσσαλονίκης, κερδίζοντας βραβείο ερμηνείας με το τραγούδι «Να μ’ αγαπάς» του Γιώργου Μανίκα. Το 1981 απέκτησε τον πρώτο και μοναδικό χρυσό της δίσκο, «Τις ώρες που σε θέλω», με 50.000 πωλήσεις.
Κατά τη δεκαετία του ’80 η καριέρα της παρουσίασε κάμψη, ενώ η φωνή της άρχισε να φθείρεται. Παρ’ όλα αυτά, συνέχισε να κυκλοφορεί δίσκους με αξιόλογες στιγμές. Η τελευταία δισκογραφική της δουλειά κυκλοφόρησε το 1998.
Η Τζένη Βάνου υπήρξε μούσα και βασική ερμηνεύτρια σπουδαίων δημιουργών, μεταξύ των οποίων οι Μίμης Πλέσσας, Μίκης Θεοδωράκης, Γιώργος Μουζάκης, Κώστας Γιαννίδης, Αττίκ, Χρήστος Νικολόπουλος, Τάκης Μουσαφίρης και πολλοί ακόμη.
Τα τελευταία χρόνια της ζωής της
Τα τελευταία χρόνια είχε αποσυρθεί από το τραγούδι και ζούσε στη Νέα Σμύρνη. Εκεί διατηρούσε ένα μίνι μάρκετ μαζί με τον γιο της. Παρά τη μεγάλη της αναγνωρισιμότητα, εργαζόταν καθημερινά στο κατάστημα, χωρίς να την απασχολεί αν ο κόσμος την αναγνώριζε.
Η συγγνώμη του πατέρα της
«Σ’ ένα από τα “Κυριακάτικα Πρωινά” του Rex ήρθε να με δει ο πατέρας μου με την ετεροθαλή αδερφή μου. Ήταν αρχιεργάτης στα πιεστήρια μιας εφημερίδας και άκουγε από τους κουτσομπόληδες –δημοσιογράφους που δεν ήξεραν ότι ήταν μπαμπάς μου– πόσο βράχος ηθικής ήμουν. Μου είπε: “Όσο μεγάλη και να γίνεις σε δόξα και ηλικία, να μάθεις να ζητάς συγγνώμη. Αυτό ήρθα σήμερα εγώ να ζητήσω, γιατί δεν ήξερα τι παιδί είχα κάνει”».
Τον Αύγουστο του 2013 υποβλήθηκε σε επέμβαση στον λαιμό για την αφαίρεση όγκου. Στις αρχές του 2014 αντιμετώπισε εκ νέου σοβαρά προβλήματα υγείας, λόγω μεταστάσεων του καρκίνου.
Στις 5 Φεβρουαρίου 2014, η Τζένη Βάνου άφησε την τελευταία της πνοή στο νοσοκομείο Μεταξά, στον Πειραιά, όπου νοσηλευόταν.
