Η εμμηνόπαυση αποτελεί μια σημαντική περίοδο στη ζωή της γυναίκας, που σχετίζεται όχι μόνο με ορμονικές και σωματικές αλλαγές, αλλά και με αυξημένο καρδιαγγειακό κίνδυνο. Στην αναπαραγωγική ηλικία, τα οιστρογόνα προσφέρουν προστατευτική δράση στο καρδιαγγειακό σύστημα βελτιώνοντας το λιπιδαιμικό προφίλ (αύξηση HDL, μείωση LDL),διατηρούν την ελαστικότητα στα αγγεία ενώ εχουν αντιοξειδωτική και αντιφλεγμονώδη δράση. Μετά την εμμηνόπαυση όμως η μείωση οιστρογόνων οδηγεί σε αύξησητης LDL χοληστερόλης και των τριγλυκεριδίων σε μείωση την HDL(καλή χοληστερίνη),αρτηριακή υπέρταση και διαταραχή της γλυκόζης και αυξημένο κίνδυνο σακχαρώδη διαβήτη τύπου 2. Όλα τα παραπάνω έχουν σαν αποτέλεσμα να αυξάνεται ο κίνδυνος για στεφανιαία νόσο, αγγειακό εγκεφαλικό επεισόδιο και καρδιακή ανεπάρκεια .Είναι πολύ συχνό οι γυναίκες μετά την εμμηνόπαυση εμφανίζουν άτυπα καρδιακά συμπτώματα όπως εύκολη κόπωση, δύσπνοια, αίσθημα παλμών, δυσπεπτικά ενοχλήματα αντί για τον κλασικό θωρακικό πόνο. Η εμμηνόπαυση σηματοδοτεί τη μετάβαση σε μια περίοδο αυξημένου καρδιαγγειακού κινδύνου, και η έγκαιρη πρόληψη με αλλαγή τρόπου ζωής και παρακολούθηση είναι καθοριστικής σημασίας. Μετά την εμμηνόπαυση συχνά υπάρχει αύξηση του σωματικού βάρους που οδηγεί σε παχυσαρκία, ειδικά κεντρικού τύπου, εμφάνιση υπέρτασης ,διαβήτη και μεταβολικού συνδρόμου ενώ το κάπνισμα και η καθιστική ζωή αποτελούν επιπλέον παράγοντες εμφάνισης καρδιαγγειακού κίνδυνου.
.
Στρατηγικές πρόληψης και αντιμετώπισης
- Τροποποίηση τρόπου ζωής: Μεσογειακή διατροφή, τακτική αερόβια άσκηση, έλεγχος σωματικού βάρους.
- Φαρμακευτική παρέμβαση: Υπολιπιδαιμική αγωγή, αντιυπερτασικά, αντιδιαβητικά όπου ενδείκνυται.
- Ορμονική θεραπεία υποκατάστασης (HRT):
- Δυνητικά ευεργετική όταν ξεκινά σε πρώιμη μετεμμηνοπαυσιακή φάση και σε απουσία αντενδείξεων.
- Δεν συστήνεται για πρωτογενή ή δευτερογενή πρόληψη καρδιαγγειακής νόσου, παρά μόνο για ανακούφιση έντονων κλιμακτηριακών συμπτωμάτων, μετά από εξατομικευμένη εκτίμηση.
- Προληπτικός έλεγχος: Τακτική καρδιολογική παρακολούθηση με ΗΚΓ και υπερηχογράφημα , έλεγχος λιπιδίων, σακχάρου και αρτηριακής πίεσης.
Συμπεράσματα
Η εμμηνόπαυση σηματοδοτεί μια περίοδο σημαντικής αλλαγής στο καρδιαγγειακό προφίλ της γυναίκας. Ο συνδυασμός ορμονικής απορρύθμισης, μεταβολικών διαταραχών και αλλαγών στον τρόπο ζωής οδηγεί σε επιβάρυνση των παραγόντων κινδύνου. Παρά τη σαφή αιτιολογική συσχέτιση, η επίδραση της HRT στις καρδιοπάθειες παραμένει αντικείμενο αντιπαράθεσης, καθώς τα αποτελέσματα των μεγάλων κλινικών μελετών υπήρξαν αντικρουόμενα. Η έμφαση επομένως πρέπει να δίνεται σε στρατηγικές πρόληψης και έγκαιρη τροποποίηση των παραγόντων κινδύνου.
Χαράλαμπος Κάββουρας
Επεμβατικός Καρδιολόγος- Παιδοκαρδιολόγος M.D, Msc, PhD, FSCAI, Επιμελητής στο νοσοκομείο Ιασώ, Τμήμα δομικών Καρδιοπαθειών Ευρωκλινική. Εξειδικευθείς στην Παιδοκαρδιολογία και στις Συγγενείς Καρδιοπάθειες Ενηλίκων-Παίδων στο Royal Brompton and Harefield Hospital του Ηνωμένου Βασιλείου καθώς και στην Επεμβατική Καρδιολογία στο University Hospital Toronto, Peter Munk Cardiac Center στον Καναδά. Διατηρεί το ιδιωτικό του ιατρείο στο Κολωνάκι.
Ρηγίλλης 12, Κολωνάκι
Τηλ. 697 721 0743
